محدودیتها و فرصتهای توسعه اجتماعی- فرهنگی نواحی مرزی

نوع مقاله: علمی-پژوهشی

چکیده

در دوره های تاریخی، اجتماعات مرزنشین عمدتاً جماعتهایی بودهاند که از یک سو آزاد در قلمرویی معین به شمار میآمدند، اما در دفاع از سرزمین اصلی آماده خطرپذیری و مقابله با بیگانگان بودهاند، اما از دیگر سو، پیوسته در معرض ظن و حاشیه گرایی قرار داشتهاند. بدینسان، در بسیاری موارد مرزنشینان صرفاً به صورت منفی و یا به هر حال، همراه با جنبه های منفی ارزیابی میشوند و این در حالی است که معمولا جنبهها و ارزشهای فرهنگی و یا منابع و برخورداریهای اقتصادی و یا حتی میراث مشترک تاریخی آنها با ساکنان درون مرزها و قسمتهای داخلی نادیده گرفته میشوند. طبیعی است که این گونه رویکرد موجب میشود تا نه تنها این ارزشهای (عمدتا مشترک) نتوانند به درستی در پیشبرد اهداف عمومی کشور به کار گرفته شوند، بلکه فراتر از آن، در بسیاری موارد به عنوان «بیگانه» و به صورت باری مزاحم و متعارض در پیشرفت و توسعه سرزمین انگاشته  میشوند.
این مقاله قصد دارد تا ضمن بررسی مسایل و محدودیتهای توسعه فرهنگی- اجتماعی نواحی مرزی، امکانات، قابلیتها و فرصتهای توسعه این نواحی را بازنماید و بدین ترتیب، زمینه تغییر نگرش به نواحی مرزی و مرزنشینان کشور را فراهم آورد.

کلیدواژه‌ها